الرئيسية / التاريخ / تاریخ علمای اهواز(خوزستان) / حسین فرج الله

تاریخ علمای اهواز(خوزستان) / حسین فرج الله

تاریخ علمای اهواز(خوزستان)

حسین فرج الله (ابو عرفان)

download

«معرفی دانشمندان عرب اهواز(خوزستان)
از قرن اول هجری تا تاریخ معاصر»

اهواز وشهرها وقصبات تابعه از دوره عیلامیان تا ظهور اسلام مرکز علم ودانش وابداع وفناوری بوده است .
شهرهای شوش ،تستر(شوشتر) ،حویزه ،محمره(خرمشهر) ،
دورق ،اهواز رامز(رامهرمز)عسکر مکرم، طیب، بیان، عبادان، بیروت، ازهر، صور،صیدا،البیضا ،میسان، کرخ میسان،خفاجیه(سوسنگرد) ….وبسیاری شهرهای دیگر از گذشته بسیار دور مراکز علمی مهمی درجهان باستان ودوره اسلامی بوده اند .

باظهوردین اسلام وپیوستن مردم عرب اهواز به خیل مسلمانان ومشارک همه جانبه آنها درفتح اسلامی شهرهای فوق الذکر بیش ازپیش شکوفا شدند وبه مراکز علمی وتجاری تبدیل شدند.از این شهرها شوش وشوشتر واهواز وحویزه سهم بیشتری داشتند جندی صابور هم که یکی از شهرهای تابع شوش بود به دانشگاهی بین المللی تبدیل شد.مسیحیان بنی عباده که از قدیم الزمان درآن ساکن بودند این شهر راتبدیل به مرکز علمی کردنند که می توان حنین بن اسحاق واسحاق بن حنین عبادی را نام برد.

61015_635

مردم عرب اهواز به سرعت درزمینه های مختلف پیشرفت کردند وتوانستند جایگاه ویژه علمی برای خود بسازند. از این زمینه های علمی می توان زبان وادبیات عرب را نام برد که بسیاری ازشاعران واستادان ادب از مردم عرب اهواز بودند،مانندابن السکیت الدورقی، عبدالحمید الکاتب الاهوازی، ابن سیبوی البیضاوی ودیگر دانشمندان که دراین زمینه درخشیدند ودرادبیات عرب جایگاه ویژه ای دارند وممکن نیست کسی ادبیات عرب بخواند واز ابن سکیت دورقی یا ابی نواس اهوازی یا عبدالحمید اهوازی چیزی نخواند.

عبدالحمید الکاتب الاهوازی:
عبدالحميد بن يحيی از خاندان های مسیحی دراهواز قبل از اسلام واحتمالا به بنی شیبان اهواز باز می گردد ولی درمصادر اسلامی اورا فقط اهوازی معرفی می کنند واشاره ای به خانواده ویا قبیله او نمی شود ودلیل آن نهضت شعوبیه وقرار دادن عبدالحمید درلیست نویسندگان فارس زبان بوده است زيرا عبدالحميد زبان فارسی وهندی ویونانی را خوب می دانست به همین دلیل نامی از قبیله اوبرده نشده است.
«عبدالحمید ازسخنوران بزرگ عرب عهد اموی است که درعهد مروان حمار اموی می زیست، او کسی بود که انشاءعربی راابداع نمود.
عبدالحمید کاتب درسال 75هجری دراهواز بدنیا آمد ودرسال132هجری به قتل رسید.وی چشمه جوشان مکتب ادبی خود وسبب ارتقاء هنر نويسندگی را حفظ خطبه هایی چند از نهج البلاغه می داند.
هنگامی که دلیل فصاحت وبلاغتش را از اوپرسیدند دلیلش را حفظ سخنان امام علی معرفی کرد.
ابن ابی الحدید می گوید:عبدالحمید کاتب درفن نویسندگی ضرب المثل است.

40
علی الجندی نیز تاکید می کند از عبدالحمید پرسیدند:چه چیز تو را به این پایه از بلاغت رساند؟ گفت :«حفظ کلام الاصلع ،ازبرکردن سخنان علی(ع).
عبدالحمیدکاتب اولین قاموس عربی رانوشت وکلیله ودمنه را به عربی ترجمه نمود، او حدود سه قرن پیش از اینکه شریف رضی نهج البلاغه را جمع آوری کند ،می زیست وخود آورده است :که هفتادخطبه از خطبه های امام علی را حفظ نموده واین خطبه ها درذهن من پی درپی چون چشمه ای جوشید.
عبدالحمید کاتب درمورد آخرین خلیفه ی اموی معروف به مروان حمار می گوید:که مروان نویسنده ی بسیار فوق العاده ای است.

درباره ی کاتب اهوازی مشهور است که گفته اند: بدأت الكتابة بعبدالحميد وختمت بابن العميد:ابوالفضل محمد بن احمد بن عبدالحميد كاتب از نوادگان حميد در اهواز رشد ونمو كرد وی از علمای سیر واخبار است، کتاب ارزشمند اخبار خلفاء بنی عباس از کتب اوست».(1)
حسین فرج الله (ابو عرفان)
منبع:

لفته سواری، تاریخ جغرافیایی ادبی وعلمی اهواز، نشر نظری، 1395
کتاب تاریخ جغرافیایی ادبی وعلمی اهواز اثر ارزشمند لفته سواری که از نویسندگان اهوازی است، دراین اثر ایشان به معرفی جغرافیای سرزمین اهواز درمصادر اسلامی وهمچنین شخصیت های عرب اهوازی پرداخته است اثری بسیار ارزشمند وبرای جمع آوری چنین اثری زحمت فراوان کشیده شده است .
دراین کتاب 336صفحه ای به معرفی دهها شخصیت اهوازی پرداخته واز مصادر معتبر داخلی وخارجی بهره برده که باعث غنای علمی اثر شده است .
کتاب فوق الذکر درسال1395یعنی سال جاری چاپ شده وامید است که مورداستقبال دانشجویان وفرهیختگان قرار گیرد…..

عن مدير الموقع

شاهد أيضاً

«الامير شيخ سلمان الكعبي اسطوره استعمار ستیزی در قرن18»(3) / حسين فرج الله

«الامير شيخ سلمان الكعبي اسطوره استعمار ستیزی در قرن18»(3) حسين فرج الله   یاقوت حموی …